Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı: 2026 kuralları ve E-2 vizesi meselesi

Yedi yatırım yolu

Not 1

Sık takılınan kurallar

• Döviz bir Türk bankası üzerinden bozdurulur. Taşınmaz, mevduat, borçlanma aracı, fon ve bireysel emeklilik yollarında döviz, işlemden önce Türkiye'de faaliyet gösteren bir bankaya, banka tarafından da Merkez Bankası'na satılır (madde 20(10)).
• Kur. Tutarlar, tespit tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif satış kuru ve/veya çapraz kur esas alınarak hesaplanır (madde 20(6)).
• Taşınmazın niteliği. 12 Aralık 2023 değişikliğinden beri taşınmaz yolu kat mülkiyeti veya kat irtifakı kurulmuş ya da üzerinde yapı bulunan arsa vasıflı taşınmazları kapsar; boş arsa yeterli değildir.
• Üç yıl, üç yıl demektir. Şartlar süre boyunca korunmalıdır. Şartlar kaybedilirse vatandaşlık kararı Kanun'un 31. maddesine göre iptal edilir (Genel Müdürlük usul ve esasları, madde 8). Yönetmelik, sürenin tamamlanması için yatırım türleri arasında geçişe izin verir (madde 20(8)).
• Güvenlik incelemesi. Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil eden hâli bulunanların talepleri İçişleri Bakanlığı tarafından reddedilir (5901 sayılı Kanun, madde 12(2)).

Adımlar

Taşınmaz alımı için Invest in Türkiye'nin saydığı tapu belgeleri şunlardır: tapu veya ada-parsel bilgileri; pasaport (Latin alfabesi dışındaysa noter onaylı tercümesiyle); varsa vekâletname; belediyeden alınan güncel rayiç değer belgesi; zorunlu deprem sigortası; fotoğraflar ve taraflardan biri Türkçe bilmiyorsa yeminli tercüman.

Invest in Türkiye'ye göre ABD'de düzenlenen bir vekâletnamede apostil, mühür ve imzanın üzerine geldiği fotoğraf ve noter onaylı Türkçe tercüme bulunmalıdır.

1. Yatırımı yapın ve uygunluk belgesi için ilgili tespit kurumuna bizzat veya özel vekâletnameyle yetkilendirilmiş vekiliniz aracılığıyla başvurun (Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü usul ve esasları, madde 3(1)).
2. Uygunluk belgesiyle il göç idaresi müdürlüğüne 6458 sayılı Kanun'un 31(1)(j) maddesi kapsamında ikamet izni için başvurun.
3. İkamet izniyle il nüfus ve vatandaşlık müdürlüğüne vatandaşlık başvurusu yapın; vatandaşlık dosyalarını Türkiye'nin yurt dışı temsilcilikleri de düzenler (usul ve esaslar, madde 3(3) ve 7).
4. Genel Müdürlük arşiv araştırması dahil gerekli incelemeleri yapar. Vatandaşlık Cumhurbaşkanı kararıyla kazanılır (5901 sayılı Kanun, madde 12(1)(b)).

Süreç ne kadar sürer?

Bu rehber için incelenen resmî kaynakların hiçbiri bir işlem süresi yayımlamıyor. Her tespit kurumu ve güvenlik incelemesi kendi hızında ilerler; kesin süre vaatlerine temkinle yaklaşın ve üç yıllık süreyi yatırım gününden itibaren takip edin.

Türk vatandaşlığı E-2 vizesi için neyi sağlar, neyi sağlamaz?

Türkiye bir E-2 anlaşma ülkesidir. ABD Dışişleri Bakanlığı'nın Foreign Affairs Manual'ı Türkiye'yi E-2 için 18 Mayıs 1990'dan, E-1 için 15 Şubat 1933'ten itibaren listeler (9 FAM 402.9-10).

Manual'a göre yatırımcı anlaşma ülkesinin vatandaşlığına sahip olmalıdır (9 FAM 402.9-4(B)). Çifte vatandaş, E vizesi için tek bir vatandaşlığı seçmek zorundadır; ABD yeşil kartı olan yatırımcı da E statüsünü çalışan getirmek için kullanamaz.

23 Aralık 2022'den beri kanun ek bir şart arar. 117-263 sayılı Kamu Kanunu ile değişik INA 101(a)(15)(E) maddesine göre ilgili vatandaşlığı mali bir yatırım yoluyla kazanan ve daha önce hiç E statüsü almamış kişi, vize başvurusundan önceki herhangi bir dönemde o ülkede en az üç yıl kesintisiz yerleşik (domiciled) olmalıdır.

Yani yatırım yoluyla Türk vatandaşlığı tek başına E-2 vizesi sağlamaz. Türkiye'de üç yıl kesintisiz yerleşik olmanız ve E-2'nin kendi şartlarını da karşılamanız gerekir: gerçek bir ABD işletmesine, işletmeyi geliştirip yönetmek üzere esaslı bir yatırım. Bkz. Türk yatırımcılar için E-2.

Kim neyi yürütür: Türk vatandaşlığı dosyası Türk hukukudur ve büromuzun Türkiye'de ruhsatlı (İstanbul Barosu) avukatlarıyla yürütülür. E-2 vizesi ABD hukukudur ve ABD'de ruhsatlı avukatlarımız tarafından yürütülür.