Telif Hakkı İhlali ve Esaslı Benzerlik Testi
Telif hakkı ihlali: 17 U.S.C. 501 uyarınca neyin ihlal sayıldığı, esaslı benzerlik testi, adil kullanımın farkı ve dava öncesi tescil.
Kısa cevap
Telif hakkı ihlali, hak sahibinin münhasır haklarından birinin, örneğin çoğaltma, uyarlama veya dağıtım hakkının ihlal edilmesidir (17 U.S.C. 501(a)). Hak sahibi geçerli bir telif hakkını ve davalının özgün anlatımı kopyaladığını göstermelidir. Mahkemeler ayrıca eserler arasında esaslı benzerlik arar; bu, mahkemelerin kararlarıyla geliştirdiği bir öğretidir ve ifadesi federal daireler arasında değişir. ABD eseri davadan önce tescil edilmelidir ve dava, hak doğduktan sonra üç yıl içinde açılmalıdır.
Bir bakışta
- İhlal, 17 U.S.C. 106'daki münhasır haklardan birinin ihlalidir: eseri çoğaltma, uyarlama, dağıtma, icra etme veya sergileme.
- Hak sahibi geçerli bir telif hakkını ve özgün unsurların kopyalandığını ispatlar (Feist). Mahkemeler ayrıca esaslı benzerliği de inceler; bu, mahkemelerin kararlarıyla geliştirdiği bir öğretidir ve ifadesi federal daireler arasında değişir.
- Telif hakkı fikirleri, yöntemleri veya olguları değil, anlatımı korur (17 U.S.C. 102(b); Feist).
- Esaslı benzerlik, eserlerin korunan anlatımda birbirine benzeyip benzemediğini sorar. Adil kullanım (17 U.S.C. 107) ise bir kopyalamaya izin verilip verilmediğini sorar. İki ayrı sorudur.
- ABD eseri ihlal davasından önce tescil edilmelidir (17 U.S.C. 411(a)); hukuki dava, hak doğduktan sonra üç yıl içinde açılmalıdır (17 U.S.C. 507(b)).

Neyin ihlal sayıldığı
Copyright Act, hak sahibine eseri çoğaltma, türev eser hazırlama, nüsha dağıtma, eseri alenen icra etme, alenen sergileme ve ses kayıtları için dijital ses iletimiyle icra etme konusunda münhasır haklar verir (17 U.S.C. 106). Bu haklardan birini ihlal eden herkes ihlalcidir (17 U.S.C. 501(a)).
Telif hakkı, somut bir ortama sabitlenmiş özgün eseri korur (17 U.S.C. 102(a)). Telif Hakkı Ofisi, korumanın eser yaratıldığı ve sabitlendiği anda başladığını söyler. Koruma için tescil gerekmez, ancak dava için gerekir.
Hak sahibinin ispatlaması gerekenler
Yüksek Mahkeme iki unsur belirtir: geçerli bir telif hakkının sahibi olmak ve eserin özgün unsurlarını kopyalamak (Feist Publications, Inc. v. Rural Telephone Service Co., 499 U.S. 340 (1991)).
Esaslı benzerlik, mahkemelerin kararlarıyla geliştirdiği bir öğretidir. Onu ölçen tek bir formül yoktur ve testin ifadesi federal daireler arasında değişir; bu yüzden geçerli test, davanın nerede açıldığına bağlı olabilir.
Fikirler, olgular ve anlatım

Telif hakkı; fikir, usul, süreç, sistem, işletim yöntemi, kavram, ilke veya keşfi, nasıl tanımlanırsa tanımlansın veya bir eserde somutlaştırılırsa somutlaştırılsın kapsamaz (17 U.S.C. 102(b)). Olgular telif hakkına konu olmaz (Feist).
Baharın güzelliği üzerine bir şiir sınırı gösterir. Bahar teması herkese açıktır. Şairin belirli sözcükleri, yapısı ve imgeleri ise telif hakkının koruduğu anlatımdır.
Fikirler ve olgular korunmadığı için, bu unsurlardaki benzerlik ihlali göstermez. Mahkeme iki eserdeki korunan anlatımı karşılaştırır.
Esaslı benzerlik ve adil kullanım ayrı sorulardır
Esaslı benzerlik, hak sahibinin ispatının parçasıdır. Davalının eserinin, kopyalamanın kabul edilmesini destekleyecek kadar hak sahibinin korunan anlatımına benzeyip benzemediğini sorar.
Adil kullanım bir savunmadır. 107. madde eleştiri, yorum, haber, öğretim, bilimsel çalışma veya araştırma gibi kullanımlara izin verir ve dört unsuru tartar: kullanımın amacı ve niteliği, eserin niteliği, kullanılan bölümün miktarı ve önemi, eserin pazarına etkisi.
Bir eser başka bir esere esaslı biçimde benzeyebilir ve yine de adil kullanım olabilir. Mahkeme adil kullanıma dört unsura göre, her dosyada ayrı ayrı karar verir.
Dava açmadan önce: tescil, süreler ve çareler
Şu kurallar, hak sahibinin dava açıp açamayacağını ve nasıl açacağını belirler:
- Tescil: ABD eseri ihlal davasından önce tescil edilmelidir (17 U.S.C. 411(a)). Yüksek Mahkeme, tescilin hak sahibi başvurduğunda değil, Telif Hakkı Ofisi eseri tescil ettiğinde gerçekleştiğine karar verdi (Fourth Estate Public Benefit Corp. v. Wall-Street.com, LLC, No. 17-571, 4 Mart 2019'da karara bağlandı).
- Süre: hukuki dava, hak doğduktan sonra üç yıl içinde açılmalıdır (17 U.S.C. 507(b)).
- Tazminat: hak sahibi fiilî zararını ve ihlalcinin kârını isteyebilir veya yasal tazminatı seçebilir (17 U.S.C. 504). Yasal tazminat, tek bir eser için 750 ile 30.000 dolar arasındadır. Mahkeme kasıtlı ihlalde tutarı 150.000 dolara çıkarabilir, bilmeden yapılan ihlalde 200 dolara indirebilir (17 U.S.C. 504(c)).
- Erken tescil: ihlal tescilden önce başlamışsa yasal tazminat ve avukatlık ücreti istenemez; yayımlanmış bir eser, ilk yayımdan sonra üç ay içinde tescil edilmişse istisnadır (17 U.S.C. 412).
- Masraf ve ücret: mahkeme, davayı kazanan tarafa yargılama giderlerinin tamamını ve makul avukatlık ücretini verebilir (17 U.S.C. 505).
Biri eserinizi kopyalıyorsa: ilk adımlar
- Delilleri kaydedin: tarihli özgün dosya ile diğer eserin kopyaları veya ekran görüntüleri; web adresi ve görüntüyü aldığınız tarih.
- Eserinizin tescilli olup olmadığını ve ne zaman tescil edildiğini kontrol edin. Tarihler yasal tazminatı ve avukatlık ücretini etkiler.
- Kopya çevrimiçiyse 17 U.S.C. 512(c)(3) uyarınca barındırıcıya bildirim göndermeyi düşünün. Bildirimde imza, eserinizin ve materyalin tanımı, iletişim bilgileriniz, iyi niyet beyanı ve bildirimin doğru olduğuna ve yetkili olduğunuza dair yalan yere yemin cezası altında bir beyan bulunmalıdır.
- Üç yıllık süreyi hakkın doğduğu tarihten hesaplayın.
- İhtarname göndermeden veya dava açmadan önce bir avukata iki eseri karşılaştırtın ve adil kullanımı incelettirin.
Bu işi kim yürütür

Nora Busra Turan
Ortak · Avukat
Telif hakkı ihlali: sık sorulan sorular
telif hukukunda substantial similarity (esaslı benzerlik) nedir
Esaslı benzerlik, iki eserin yalnızca fikirde değil, korunan ifadede benzeyip benzemediğini sorar. Mahkeme içtihadından doğan bir doktrindir, ifadesi çevreye (circuit) göre değişir ve fair use'dan (17 U.S.C. 107) ayrıdır. Houston'daki Merit Law LLP, bir mahkemenin eserlerinizi nasıl karşılaştırabileceğini inceleyebilir.
tescil olmadan telif hakkı ihlali davası açılabilir mi
ABD eseri için genellikle hayır: tescil, ihlal davasından önce gelmelidir (17 U.S.C. 411(a)). Telif hakkı eser oluşturulduğunda doğar, ama dava tescili bekler. Telif Hakkı Bürosu tescili reddederse 411(a)'nın ayrı bir kuralı vardır. Bir avukat seçeneklerinizi inceler.
telif başvurusu yapar yapmaz dava açabilir miyim
Genel olarak hayır. Yüksek Mahkeme Fourth Estate (2019) kararında, tescilin Telif Hakkı Bürosu eseri tescil ettiğinde gerçekleştiğine hükmetti; bu yüzden dava genellikle bu kararı bekler. Beklemedeki başvuru yeterli değildir. Bir avukat bir istisnanın uygulanıp uygulanmadığını inceler.
fikri kopyalamak telif hakkı ihlali midir
Hayır. Section 102(b), telif hakkının fikirleri, usulleri, kavramları veya yöntemleri korumadığını söyler. Bir fikrin belirli ifadesini, yani yazarın seçtiği kelimeleri, yapıyı veya görüntüleri kopyalamak ihlal olabilir. Çizginin nereden geçtiği eserlere bağlıdır; bir avukat bunları karşılaştırır.
telif hakkı ihlali zamanaşımı abd
Hukuk davası olarak telif iddiası, doğduktan sonra üç yıl içinde açılmalıdır (17 U.S.C. 507(b)). İddianın ne zaman doğduğu tartışmalı olabilir; bu yüzden bir avukat sizin davanızdaki tarihi hesaplar. Beklemek tazminatı da sınırlayabilir, bu yüzden gecikmeyin.
telif hakkı ihlali iddiasında neyi ispat etmek gerekir
Hak sahibi geçerli bir telif hakkını ve davalının eserin özgün unsurlarını kopyaladığını göstermelidir (Feist, 1991). Mahkemeler ayrıca esaslı benzerlik doktrinini uygular. Davalı fair use gibi savunmalar ileri sürebilir. Bir avukat iki taraftaki kanıtları inceler.
Kaynaklar ve gözden geçirme tarihi
Ücretler ve kurallar 26 Ekim 2026 tarihinde gözden geçirildi. Kaynaklar aşağıda.
- 17 U.S.C. 102, Telif hakkının konusu (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 106, Telifli eserlerdeki münhasır haklar (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 107, Münhasır hakların sınırlandırılması: adil kullanım (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 411, Tescil ve hukuki ihlal davaları (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 412, Tescil: bazı çarelerin ön koşulu (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 501, Telif hakkı ihlali (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 504, İhlal çareleri: tazminat ve kâr (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 505, İhlal çareleri: masraflar ve avukatlık ücreti (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 507, Dava zamanaşımı (Cornell LII)
- 17 U.S.C. 512, Çevrimiçi materyale ilişkin sorumluluk sınırlamaları (Cornell LII)
- U.S. Copyright Office, Telif Hakkı SSS: genel sorular
- Feist Publications, Inc. v. Rural Telephone Service Co., 499 U.S. 340 (1991) (Cornell LII)
- Fourth Estate Public Benefit Corp. v. Wall-Street.com, LLC, No. 17-571 (U.S. 4 Mart 2019) (Cornell LII)
Ne değişti: firmanın önceki blogundan taşındı; genel anlatım yerine kanuni unsurlar, Yüksek Mahkeme içtihadı, tescil zamanlaması, tazminat ve üç yıllık süre eklendi; bozuk bir cümle ile yaratıcıya hakları tescilin verdiği izlenimi çıkarıldı (koruma eser sabitlendiğinde başlar; dava için tescil gerekir); 26 Ekim 2026'da kontrol edildi.
Marka ve telif bölümünde diğer sayfalar
İlgili sayfalar
Biri eserinizi mi kopyaladı?
Pazartesi - Cuma, 08:00 - 17:00 (ofisin yerel saati). Türkçe, İngilizce ve Çince yanıt veriyoruz.